Psychologia Psychoterapia

Dlaczego ciągle robisz coś, o czym wiesz, że Ci szkodzi?

  • Psychologia
  • Psychoterapia
To ma sens · #1

„Wiem, że powinnam odejść.” „Wiem, że znowu nie powinienem przepraszać pierwszy.” „Wiem, że powinnam odmówić.” „Wiem, że znowu biorę na siebie za dużo.”

A jednak robisz dokładnie to samo. Jeżeli choć raz powiedziałeś sobie: „Nie rozumiem siebie” — chcę Ci powiedzieć coś ważnego.

To ma sens.

Nie dlatego, że to jest dla Ciebie dobre. Ale dlatego, że Twój mózg nie wybiera tego, co dobre. On wybiera to, co zna.

Nie jesteś irracjonalny

To jeden z największych mitów psychologii popularnej. Ludzie często mówią: „Przecież to nielogiczne”.

Nie. To jest bardzo logiczne. Tylko ta logika nie pochodzi z teraźniejszości — pochodzi z Twojej historii.

Jeżeli przez wiele lat uczyłeś się, że na miłość trzeba sobie zasłużyć — będziesz pracować ponad siły. Jeżeli nauczyłeś się, że złość prowadzi do odrzucenia — będziesz ją tłumić. Jeżeli nauczyłeś się, że Twoje potrzeby są mniej ważne — będziesz stawiać wszystkich przed sobą.

Nie dlatego, że jesteś słaby. Dlatego, że Twój mózg uznał kiedyś, że właśnie tak wygląda bezpieczeństwo.

Twój mózg nie pyta, czy to Cię uszczęśliwi

Mózg nie pyta: „Czy to mnie uszczęśliwi?”. Pyta: „Czy już kiedyś to przeżyłem?”.

Jeżeli odpowiedź brzmi „tak”, to nawet cierpienie może wydawać się znajome. A to, co nowe — może wydawać się niebezpieczne.

Dlatego niektóre osoby wybierają partnerów, którzy je ranią. Dlatego trudno im przyjmować komplementy. Dlatego boją się odpoczywać. Dlatego czują poczucie winy, kiedy pierwszy raz stawiają granicę.

To nie przypadek.
To mechanizm.

Dlaczego zmiana jest taka trudna

Wiele osób myśli: „Muszę bardziej się postarać”. Ale problem rzadko polega na braku silnej woli.

Znacznie częściej polega na tym, że próbujesz zmienić zachowanie — bez zrozumienia, po co ono kiedyś powstało.

Każde zachowanie było kiedyś rozwiązaniem. Nawet jeśli dziś jest problemem.

Terapia nie polega na tym, żeby powiedzieć: „Proszę robić inaczej”. To byłoby zbyt proste — i zwykle nieskuteczne.

Najpierw próbujemy zrozumieć, dlaczego Twój umysł uznał, że właśnie taka strategia pozwala Ci przetrwać. Bo dopiero wtedy można zbudować nową — nie opartą na lęku, tylko na świadomym wyborze.

Zatrzymaj się na chwilę

Zamiast pytać siebie: „Dlaczego znowu to zrobiłem?”, spróbuj zadać inne pytanie.

„Kiedy w moim życiu takie zachowanie po raz pierwszy miało sens?”

To jedno pytanie potrafi zmienić sposób patrzenia na siebie. Zamiast złości pojawia się ciekawość. Zamiast wstydu — zrozumienie. A właśnie od tego bardzo często zaczyna się prawdziwa zmiana.

To ma sens

Nie wszystko, co robisz, jest dla Ciebie dobre. Ale niemal wszystko ma swoją historię.

Dopóki jej nie poznasz, będziesz walczyć z objawami. Kiedy ją zrozumiesz — pojawi się możliwość wyboru.

I właśnie dlatego psychoterapia nie polega na dawaniu rad. Polega na odnajdywaniu sensu tam, gdzie do tej pory widziałeś jedynie własne porażki.

Czytaj dalej z cyklu „To ma sens”
#1Dlaczego ciągle robisz coś, o czym wiesz, że Ci szkodzi?czytasz teraz
#2Dlaczego tak bardzo boisz się, że ktoś Cię odrzuci?przeczytaj →
#3Dlaczego ciągle czujesz, że jesteś niewystarczający?wkrótce
#4Dlaczego tak trudno stawiać granice?wkrótce
#5Dlaczego cudze emocje stają się Twoją odpowiedzialnością?wkrótce
Potrzebujesz pomocy?

Jeżeli odnajdujesz siebie w tym tekście i od lat powtarzasz te same utrwalone wzorce, warto przyjrzeć się im bliżej. Pomagam osobom dorosłym w lęku, niskim poczuciu własnej wartości oraz w pracy nad powracającymi wzorcami. Konsultacja stacjonarna w Szczecinie lub online.

Umów konsultację

O autorze

Anna Wamka

  • Psycholog
  • Psychoterapeuta
  • Seksuolog

Jestem psychologiem i certyfikowaną psychoterapeutką poznawczo-behawioralną (certyfikat PTTPB nr 1053).

W pracy z osobami dorosłymi łączę metody terapii poznawczo-behawioralnej (CBT) z terapią schematów — pomagam zrozumieć, skąd biorą się powracające wzorce i jak można je stopniowo zmieniać.

Zawsze interesowała mnie ludzka psychika; od kiedy pamiętam, obserwowałam ludzi i słuchałam ich historii.

Poznaj mnie lepiej

Avatar photo

Poznaj lepiej psychologię

Te artykuły mogą Cię zainteresować

Umów się na pierwszą rozmowę
i dowiedz się, jak możemy ci pomóc

Umów konsultacje