JAK STAWIAĆ GRANICE DZIECKU?

  • Psychologia dziecięca

Każdy kochający rodzic chce dla swojego dziecka jak najlepiej, dąży do tego, by zapewnić mu wszystko, co możliwe, a najlepiej sprawić, żeby dziecko było zawsze szczęśliwe. Płacz lub gniew dziecka jest często w pierwszym odruchu interpretowany przez rodzica jako sygnał, że dziecku dzieje się krzywda. Jak zatem pogodzić chęć zapewnienia pociesze szczęśliwego dzieciństwa z koniecznością stawiania granic?

Kiedy należy zacząć stawiać granice dziecku?

Już od najwcześniejszych lat dziecko powinno uczyć się, że obowiązują je pewne zasady. Najważniejsze są zasady bezpieczeństwa, typu niewbieganie na ulicę, niewchodzenie do szafy. Już dwulatki mogą mieć też pierwsze obowiązki, takie jak sprzątanie zabawek z podłogi i odkładanie na miejsce lub samodzielne jedzenie. Oczywiście tak małe dziecko wymaga wsparcia rodzica, niemniej zadaniem rodzica jest jedynie asystowanie dziecku, a nie wyręczanie. Z wiekiem dziecko nabywa nowe prawa i obowiązki równolegle.

Jak mądrze stawiać granice?

Spójność

Jeśli dziecko jest wychowywane przez oboje rodziców lub dodatkowo jeszcze przez babcie i dziadków, to idealnie by było, gdyby wszyscy stosowali zbliżone zasady wychowania. W ten sposób dziecko ma jasność, jakie obowiązują je prawa i obowiązki. W rzeczywistości bywa jednak tak, że jedno z rodziców jest bardziej konsekwentne niż drugie lub też uważa za słuszne nieco inne reguły. Wbrew częstym obawom, wcale nie musi to „zrujnować” całego systemu wychowawczego. W takiej sytuacji należy po prostu wyraźnie zaznaczyć, jakie zasady obowiązują, gdy dziecko jest pod naszą opieką. Zatem nie mówmy ogólnie, że „nie wolno jeść słodyczy przed obiadem”, jeśli wiemy, że dziadek na to pozwala, bo dziecko bardzo szybko zbuntuje się przeciw takiej rozbieżności. Powiedzmy lepiej w formie osobowej: „nie chcę, żebyś jadła słodycze przed obiadem, bo to nie jest zdrowe”. Dziecko nie będzie pewnie uszczęśliwione słysząc taki komunikat, ale przynajmniej reguły nadal są jasne i przewidywalne: dziadek pozwala, mama nie. (A rozmowę na ten temat z dziadkiem odłóżmy na okazję, gdy nie będzie przy tym dziecka…)

Konsekwnecja

Jeśli mówimy dziecku, że złamanie danej zasady będzie skutkowało jakąś konsekwencją, to trzymajmy się tego. W ten sposób uczymy je, że świat jest przewidywalny i rządzi się pewnymi konkretnymi zasadami. Na przykład jeśli mówimy nastolatkowi, że jeśli nie wyjdzie z łazienki w ciągu pół godziny, to wyłączymy ciepłą wodę, to zróbmy to. (Oczywiście w pierwszej kolejności podajmy dziecku powód, dla którego nam na tym zależy i podejdźmy do sprawy spokojnie, bez złości.)

Uzasadnienie

Nie mówmy dziecku tylko „rób tak, bo ja ci tak każę”. W ten sposób w dziecku bardzo szybko zrodzi się bunt przeciwko niezrozumiałym regułom. Zupełnie inaczej brzmi informacja z uzasadnieniem: „przechodząc przez ulicę trzymaj mnie za rękę, bo tu jest dużo samochodów”. Ta sama zasada działa zresztą niezależnie od wieku. Pomyśl tylko, informacja: „W tym roku nie będzie podwyżek. Temat nie podlega dyskusji!” wywołuje inne emocje niż „Firma zanotowała stratę w ostatnim roku, więc nie będziemy w stanie przyznać podwyżek w pierwszym kwartale, ale jeśli uda nam się poprawić wyniki, to ponownie rozpatrzymy kwestię podwyżek”.

Przykład

Oczywiście, najlepszym przykładem przestrzegania zasad są zawsze najbliżsi. Rodzice nie wkładają palców do kontaktów, trzymają porządek, nie krzyczą w złości, nie biją słabszych (w tym również dziecka!), a dziecko, obserwując ich na co dzień, mimowolnie przejmuje ich normy zachowania.

 

Wielu rodziców czuje, że przydatne byłoby im dodatkowe wsparcie w pewnych kwestiach wychowawczych. Chęć przedyskutowania pewnych sposobów postępowania lub powtarzających się trudności jest wyrazem dojrzałości rodzicielskiej i znakiem, że podchodzimy świadomie do rodzicielstwa. Dlatego, jeśli czujesz, że przydatne byłoby dla Ciebie spotkanie z psychologiem specjalizującym się w kwestiach wychowawczych, serdecznie zapraszamy Cię do umówienia konsultacji z psychologiem dziecięcym w gabinecie psychologicznym Wamka w Szczecinie

O autorze

Maciej Wamka

  • Psycholog
  • Psychoterapeuta
  • Psycholog dziecięcy

Jestem psychologiem, psychologiem dziecięcym, psychoterapeutą nurcie Poznawczo – Behawioralnym. Jako nastolatek oglądałem filmy i czytałem książki psychologiczne. Pierwszą książkę, którą dobrze zapamiętałem to ”Świat Zofii” autora Gaardera Josteina, co prawda książka jest wprowadzeniem do filozofii lecz dla mnie była początkiem rozważań nt. życia, natury ludzkiej, kwestii emocjonalnych.

Jestem absolwentem Psychologii – Szkoły Wyższej Psychologii Społecznej w Sopocie (obecnie Uniwersytet SWPS).

Poznaj mnie lepiej

Avatar photo

Poznaj lepiej psychologię

Te artykuły mogą Cię zainteresować

Jak zaniedbanie emocjonalne w dzieciństwie wpływa na emocje dorosłych?

Jak zaniedbanie emocjonalne w dzieciństwie wpływa na emocje dorosłych?

Wprowadzenie Podejmijmy wspólnie wyprawę w głąb ludzkiego serca i umysłu, miejsce gdzie zawiązuje się łańcuszek emocji, pasji i relacji. Nie od dziś wiadomo, że inteligencja emocjonalna wpływa na nasze życie niemal równie mocno co tradycyjny iloraz inteligencji (IQ). [...]
Czytaj cały artykuł
ADHD - epidemia współczesności czy wyzwanie normalności

ADHD – Kiedy „normalne” staje się wyjątkiem w świecie ciągłych wyzwań?

Wprowadzenie W ostatnich latach mogliśmy zaobserwować gwałtowny wzrost liczby osób identyfikujących się z zaburzeniami koncentracji lub otrzymujących diagnozę ADHD. W społeczeństwie, gdzie wygoda dostępu do informacji i tempo życia nieustannie rosną, postrzeganie własnych zdolności poznawczych [...]
Czytaj cały artykuł
Dzieci i lęki – jak rozpoznać i pomagać najmłodszym w walce z niepokojem?

Dzieci i lęki – jak rozpoznać i pomagać najmłodszym w walce z niepokojem?

Wprowadzenie We współczesnym świecie dzieci i młodzież coraz częściej zmierzyć się muszą z potężnym przeciwnikiem – lękiem. Od zagrożeń płynących z ekranów po presję osiągnięć – skala potencjalnych źródeł niepokoju jest szeroka. W niniejszym artykule pragniemy zwrócić [...]
Czytaj cały artykuł

Umów się na pierwszą rozmowę
i dowiedz się, jak możemy ci pomóc

Umów konsultację online